Qulaqda Göbələk İnfeksiyası (Otomikoz): Əlamətləri, Səbəbləri və Tam Müalicə Bələdçisi

Otomikoz — qulağın, xüsusilə də xarici eşitmə yolunun göbələk infeksiyası ilə yoluxmasıdır. Ən çox iki patogenə rast gəlinir: Aspergillus niger (qara nöqtəli axıntı ilə tanınır) və Candida albicans (ağ-sarı kütlə ilə müşahidə olunur). Rütubətli iqlimlərdə və tez-tez su ilə təmasda olan şəxslərdə daha çox rast gəlinir.
Otomikoz nədir?
Otomikoz (lat. Otomycosis) qulağın göbələk tərəfindən zədələnməsidir. 20–50 yaş arası şəxslərdə daha çox müşahidə edilir və hovuz, dəniz, duşdan sonra qulağın tam qurumaması infeksiyanın yaranması üçün ideal şərait yaradır.
Qulaq Göbələyinin Əsas Əlamətləri
- Şiddətli qaşınma
- Ağ, sarı, qara və ya yaşıl rəngli ifrazat
- Qulaqda dolğunluq hissi
- Eşitmənin zəifləməsi
- Xoşagəlməz qoxu və nəm hissi
- Ağrı və toxunmaya həssaslıq
- Tinnitus (cingiltı)
- Bəzən başgicəllənmə
Göbələyin Yaranma Səbəbləri
1. Qulaqda nəm qalması
Duş, hovuz və dənizdən sonra qulaq qurumadıqda göbələk üçün uyğun mühit yaranır.
2. Qulağın həddindən artıq təmizlənməsi
Pambıq çubuqlar təbii qoruyucu mum təbəqəsini yox edir və mikrofloranı pozur.
3. Antibiotik və kortizon istifadə edilməsi
Uzunmüddətli istifadədə mikrofloranın balansı dəyişir, göbələk çoxalması artır.
4. İmmunitet zəifliyi
Diabet, allergiyalar, onkoloji xəstəliklər və immunosupressiv müalicələr infeksiya riskini yüksəldir.
Otomikozun Peşəkar Müalicəsi
1. Qulağın LOR tərəfindən təmizlənməsi
Həkim qulaqdakı göbələk qalıqlarını və ifrazatı xüsusi alətlərlə təmizləyir. Bu, müalicənin əsas hissəsidir.
2. Antifungal dərmanlar
Həkim göstərişi ilə istifadə olunur:
Clotrimazol, Ciclopirox, Nystatin damlaları; Miconazole və Ketoconazole kremləri; Fluconazole və Itraconazole tablet formaları.
Antibiotik tərkibli damlalar göbələyə təsir etmir.
3. Təkrar müayinə
7–10 gün sonra kontrol müayinəsi aparılır və qalıqlar varsa yenidən təmizlənir.
Evdə Görülə Biləcək Tədbirlər
- Qulağı tam quru saxlamaq
- Hovuz və dənizdə qoruyucu tıxaclardan istifadə
- Qulağı qaşımaqdan uzaq durmaq
- Sirkə, spirt, zeytun yağı tökməmək
Necə Qarşısını Almaq Olar?
- Qulağı dərindən təmizləməmək
- Duşdan sonra qulaq dəliyinə nəm düşməməsinə diqqət etmək
- Həkim göstərişi olmadan damla istifadə etməmək
- Diabet varsa şəkəri nəzarətdə saxlamaq
Tez-Tez Verilən Suallar
1. Otomikoz təhlükəlidirmi?
Müalicə edilməzsə eşitmə itkisinə və xroniki iltihaba səbəb ola bilər.
2. Göbələk niyə təkrar yaranır?
Qulaq rütubətli qalırsa və profilaktika aparılmırsa yenidən yaranır.
3. Evdə özüm müalicə edə bilərəm?
Xeyr. Yanlış damla istifadə infeksiyanı ağırlaşdıra bilər.
4. Uşaqlarda müalicə necədir?
Prinsip eynidir, lakin dərman dozası uşaqlara uyğun seçilir.
5. Eşitmə tam bərpa olunurmu?
Qulaq pərdəsi zədələnməyibsə, müalicədən sonra eşitmə tam bərpa olunur.
Nəticə
Qulaq göbələyi sakit başlayan, amma ciddi narahatlıq yaradan bir infeksiyadır. Əlamətlər ortaya çıxan kimi LOR həkiminə müraciət etmək lazımdır. Düzgün diaqnoz və antifungal müalicə ilə eşitmə və qulaq sağlamlığını tam bərpa etmək mümkündür.
Dr. Aygün Əliyeva